Begrippenlijst sparen

Basisrente, box 3, voorheffing en meer.

De belangrijkste begrippen rond sparen in Nederland en België, op alfabet.

Basisrente
Het deel van de rente op een Belgische gereglementeerde spaarrekening dat je op je hele saldo krijgt. Zie gereglementeerde spaarrekening.
Box 3
Het deel van de Nederlandse inkomstenbelasting voor sparen en beleggen. Zie box 3 en spaargeld.
Deposito
Spaargeld dat je voor een vaste periode vastzet tegen een vaste rente. In België: termijnrekening.
Depositogarantie
De garantie dat je je geld terugkrijgt als je bank failliet gaat, tot € 100.000 per persoon per bank. Zie depositogarantie.
Effectieve jaarrente
De rente per jaar inclusief het effect van rente op rente binnen het jaar. Bij maandelijkse bijschrijving is de effectieve rente iets hoger dan de opgegeven jaarrente.
Forfaitair rendement
Het rendement waarmee de Nederlandse Belastingdienst in box 3 rekent, los van wat je echt verdiende. Voor banktegoeden is het in 2026 voorlopig 1,28%.
Getrouwheidspremie
Extra rente op een Belgische gereglementeerde spaarrekening voor geld dat 12 maanden onafgebroken op de rekening staat.
Heffingsvrij vermogen
Het deel van je vermogen waarover je in Nederland geen box 3-belasting betaalt: € 59.357 per persoon in 2026.
Inflatie
De gemiddelde prijsstijging. Bij 3% inflatie kost wat vandaag € 100 kost over een jaar € 103.
Noodbuffer
Geld dat je achter de hand houdt voor onverwachte uitgaven of een tijdelijk lager inkomen. Zie een noodbuffer opbouwen.
Reële rente
De rente na aftrek van de inflatie. Is ze negatief, dan neemt de koopkracht van je spaargeld af.
Rente op rente
Rente over eerder ontvangen rente. Zie rente op rente uitgelegd.
Roerende voorheffing
De Belgische belasting op rente en dividenden, meestal meteen ingehouden door de bank. Op rente van een gereglementeerde spaarrekening boven de vrijstelling is dat 15%, op andere rente 30%.
Termijnrekening
Het Belgische woord voor een deposito.
Variabele rente
Een rente die de bank op elk moment mag aanpassen, zoals op de meeste spaarrekeningen.
Vrijstelling (België)
Rente op gereglementeerde spaarrekeningen tot € 1.020 per persoon per jaar is belastingvrij.

Laatst bijgewerkt: 2 oktober 2026.